Examples:
cartography
card
archaeology
archetype
monarchy
legal
loyal
purse
personal
cinema
kinase
car
carpenter
hippopotamus
Mesopotamia
dative
data
date
...
Portuguese
gracioso
←
Latin
grātiōsus
(borrowed)
←
Old Portuguese
gracioso
(inherited)
→
Italian
grazioso
(cognate)
→
Portuguese
desgracioso
(affix)
→
Portuguese
graciosamente
(affix)